ⓘ Free online encyclopedia. Did you know? page 31

Ақ сүйек (ойын)

Ақ сүйек - ұлттық ойын. Ойын жаздың айсыз қараңғы түнінде ойналады. Ол үшін шөптесін кең алаң таңдалынып алынады. Ойын жүргізу үшін ірі қараның, жылқының, түйенің, кепкен жілік сүйегі керек. Ойынға қатынасушылар екі топңа бөлінеді. Әр топ өзіне б ...

Ақ тары неге азайып кетті?

"Ақ тары неге азайып кетті?" – жергілікті халық күн сайын тұтынатын, жеңсік астардың бірі - тары өнімінің келелі проблемалары жайлы хабар. Бұл хабарға абыз жазушы Ғабиден Мұстафин қатысып, көкейде жүрген көрікті ойларын ортаға салды. Тары өнімін ...

Ақ штейн

Ақ штейн - мыс штейнін конверторда балқытудыц бірінші кезеңінең соң, оның ішіндегі қоспалардың тотығуы нәтижесінде пайда болған шлактарды ағызғаннан кейінгі конверторда қалатын мыстың байытылған штейні.

Ақ эмиграция

Ақ Эмиграция - Ақпан төңкерісінен бастап Азамат соғысы аяқталғанға дейінгі аралықта Кеңестік Ресейдің территориясын тастап шыққандар. Олардың қатарында империяны билеген үстем тап өкілдері, капиталистер, помещиктер, ақ генералдар мен офицерлер, п ...

Ақ үйдегі агенттік

Ақ үйдегі агенттік – 1977 жылға дейін қызмет атқарған агенттік. 1977 жылдан бастап оның атқаратын қызметі АҚШ Сауда министрлігінің Ұлттық ақпарат және телекоммуникация басқармасына берілді.

Ақ өлең

Ақ өлең, ұйқассыз өлең – әлемнің бірқатар халықтары әдебиетінде кездесетін қалыпты ұйқассыз өлең үлгісі. Ағылшын тіліндегі blank сөзі, француз тіліне blanch мағынасында қате аударылуынан орыс тіліне француз тілінен" Белый стих” болып аударылып, қ ...

Ақай Аманбек

Ақай Аманбек - ақын. 1964 жылы Алматы зоо-техникалық мал дәрігерлік институтын, бітірген, биология ғылым докторы, академик. 1980-92 жылдары Түркістан, Шымкент, Түлкібас ауданындағы өндірістік құс бірлестіктерінде жауапты қызметтер атқарған. 1992 ...

Ақан Кұрманов

Ақан Кұрманов – Кеңес Одағының батыры. Еңбек жолын ұжымшарда бастады. 1939 жылы Қызыл Армия қатарында, кіші командирлер даярлайтын полк мектебінде оқыды. 2-дүниежүзілік соғыс жылдары 61-армияның 76-гв. Чернигов атқыштар дивизиясы 234-атқыштар пол ...

Ақау табу

Ақау табу, дефектоскопия - материалдар мен бұйымдарды бүлдірмей олардың ақауын бақылауға арналған әдістер жиынтығы. Ақау табу әдістерінің негізіне рентген, инфрақызыл, ультракүлгін және гамма-сәулелері, радио және ультрадыбыс толқындары, сондай-а ...

Ақаулы блок

Ақаулы блок - бетінің бүлінуі салдарынан пайдалануға жарамсыз иілгіш магниттік дискінің блогы. Дискіні пішімдеу процесінде ақаулы деп танылған блоктар арнаулы файлдардың қатарына жатқызылады да, пайдалануға болмайтын ақаулы блоктар болып саналады.

Ақаулы секторлар

Ақаулы секторлар - мәліметтер жазу үшін пайдалануға болмайтын дискіні пішімдеу немесе тексеру кезінде жарамсыздығы белгілі болған дискі бетінің ақаулы секторлары.

Ақаулы қалып-күй

Ақаулы қалып-күй - нормативтік-техникалық және конструкторлық құжаттаманың кем дегенде бір талабына сай келмейтін объектінің қалып-күйі.

Ақаулықтарды тіркеу

Ақаулықтарды тіркеу - қателер байқалған және жаңылыстар туындаған кезде машиналық бақылау сигналы бойынша есептеу жүйесінің қалып-күйін автоматтық жазу.

Ақбаев Бердіқожа Тұрғанбайұлы

Ақбаев Бердіқожа Тұрғанбайұлы – педагог. Гурьев педагогикалық училищесін бітірген және Атырау педагогикалық институтын сырттай бітірген. 1959 – 71 жылдары Куйбышев, Шахта және Шетпе кентіндегі 52-орта мектепте мұғалім, 1971 – 79 жылдары аудандық ...

Ақбала мен Боздақ

Ақбала мен Боздақ - салт айтысының үлгісі, өлі мен тірінің айтысы. Авторы туралы еш дерек жоқ. Алғаш ел аузынан жазып алып, бастырған В. Радлов. Он бір буынды қара өлең үлгісімен келетін айтыс, бірін-бірі сүйген екі жас - Ақбала мен Боздақтың алм ...

Ақбасбалау

Ақбасбалау – астралылар тұқымдасына жататын бұта; өсімдіктер туысы. Қазақстанда Жетісу Алатауының әктасты, құмды, тастақты беткейлерінде, өзеннің тасты арнауларында өсетін 1 түрі – бұталы Ақбасбалау бар. Биіктігі 45 см -дей, көп сабақты, қалың тү ...

Ақбастау орамы (Астана)

Бұрынғы атауы Братский қысқа көшесі. Ақбастау орамы Алқатерек орамынан басталып, Қоянды орамында аяқталады. Ұзындығы - 117.6 м. Ақбастау сынтастары - қола дәуірінің ғұрыптық мақсатта пайдаланылған тас ескерткіштері. Қарағанды облысы, Ақбастау өзе ...

Ақбастау сын тастары

Ақбастау сын тастары - қола дәуірінің ғұрыптық мақсатта пайдаланылған тас ескерткіштері. Қарағанды облысы Ақбастау өзенінің сол жағалауында орналасқан. 1950 жылы Орталық Қазақстан комплексті археологиялық экспедициясы ашқан. Қазба жұмыстары жүргі ...

Ақбақай зираты

Ақбақай зираты - төре тұқымы жерленген көне қорым. Облыстың Қаратөбе ауданы жерінде, Саралжын ауанынан 6 км қашықтықта орналасқан. Ақбақай зиратында қазақтың белгілі әнші-композиторы Мұхит Мерәліұлының зираты бар. Кейбір дерекгер бойынша, ақын Шә ...

Ақбақалы

Ақбақалы – Қызылорда облысы Жалағаш ауданының қиыр оңтүстігінде, Қызылқұм құмының солтүстігінде орналасқан құдық. Тереңдігі 29 м, су шығымы 2000 л/сағ. Тізбекті төбешік құмдарда сексеуіл шоғырлары мен жусан өседі. Жануарлардан қоян, сарышұнақ, ақ ...

Ақберен

Ақберен - Батырлар киетін жапырақ торлы сауыт. Аcыл болаттан соғылады. Оны қылыш кеспейді, найза теспейді. Қазақтар сауытқа денені терлетпеу үшін көздер тесіп салатын болған. Батырлық жырларда қос көзді және бадана көзді деген түрлері бар. 18 - 1 ...

Ақберен орамы (Астана)

Бұрынғы атауы №21 қысқа көше. Оңтүстік-Шығыс тұрғын алабы. Ақберен орамы Қарқабат көшесінен басталып, Талғар көшесінде аяқталады. Ұзындығы - 165.5 м. Ақберен - мылтықтың ауыз әдебиетінде кездесетін ежелгі атауы. "Берен" сөзі тілімізде "асыл, бола ...

Ақбозат

Ақбозат – Темірқазық төңірегіндегі γ жұлдызы. Қазақ аңызы бойынша Жетіқарақшының Темірқазыққа шылбырмен байланған екі атының бірі. Жарықтығы жағынан Темірқазық пен Көкбозаттан кейінгі үшінші орында. Ақбозат – аспанның солтүстік полюсіндегі жыл бо ...

Ақболат Ахметов

Ақболат Ахметов – ғалым, техника ғылым доктары, профессор, ҚР Инженер академиясының академиягы. Қазақ химия-технологиялық институтын бітірген 1968. 1968 – 1975 ж. Шымкент, Көкшетау, Түркістан қаларында цех шебері, бас технолог 1975 – 1980 ж. Қаза ...

Ақболат Өмірзаққызы Үдербаева

Ақболат Өмірзаққызы Үдербаева 1949 жылы 15 желтоқсанда Түркістан облысының Бөген ауданында туған. Қазақ. Шымкент мәдениет институтын бітірген, мамандығы - "Халық демалысының мәдениеті". Қазақ және орыс тілдерін біледі. 1976-2000 жылдары - Қазақ р ...

Ақбұлақ (зират)

Ақбұлақ – қола және темір дәуірлерінен сақталған зираттар тобы. Қарағанды облысы Шідерті өзенінің сол жағалауындағы Ақбұлақ деген жерде орналасқан. 1959 жылы Орталық Қазақстан археолог экспедициясы тапқан. Ақбұлақ темір дәуіріне жататын 650 оба б ...

Ақбұлақ АҚ

"Ақбұлақ" АҚ - ет және сүт тағамдарын өндіруге маманданған кәсіпорын. Оның құрамына бірнеше кәсіпорын мен шаруашылық бірлестіктері енген. Ол бұр. Талдықорған облыс сүт 108 өнеркөсібі бірлестігі негізінде құрылды. Негізінен ет, сүт, май өнімдерін ...

Ақбөбек

Маңғыстаулық әнші, ақын Қайып Қорабайұлының өзінің сүйген қызы Ақбөбек Есжанқызына 1864 – 1938 арнап шығарған. Ақын Ақбөбекке ғашық болып, бірнеше рет алып қашса да болыс, билер қызды айттырылған жері Итбайдың Есбергеніне қосады. Қайып елге өкпел ...

Ақдаланың жер, суы (фильм)

"Ақдаланың жер, суы" - "Қазақтелефильм" студиясының түрлі түсті, 2 бөлімді, қазақ-орыс-ұйғыр тілдеріндегі фильмі. Фильм ғалымдар мен мелиораторлардың Ақдала алқабына Балқаш жағалауы суармалы жерлерді пайдаланудың прогрессивті технологиясын енгізу ...

Ақжібек Темірғалиқызы Мұқашева

Ақжібек Темірғалиқызы Мұқашева – КСРО Қорғаныс министрлігінің Бас Барлау басқармасында істеген қазақ қызы, саяси қуғын-сүргін құрбаны.

Ақжігіт Бітімұлы

Ақжігіт Бітімұлы – сынықшы. Мыңкісі әулиенің немересі. Сынықшылық адайдың жеменей-бөкен руына ерекше дарыған, атадан балаға жалғасып келе жатқан қасиет деп танылады. Мыңкісі дүние салғаннан кейін сынықшылықты оның кенже ұлы Бітім жалғастырған, Бі ...

Ақжайлау оқиғасы

Ақжайлау оқиғасы - Ресейден қоныс аударушылар мен жергілікті қазақтар арасында болған қақтығыс. Ақжайлау - Шығыс Қазақстан облысы Марқакөлдің күнгей бетіндегі көлемі 50 шаршы шақырымдай шұрайлы алқап. Алқабек, Білезік, Қаба өзендері бастау алады. ...

Ақжайық Сейітқожанұлы Тұрашев

Тұрашев Ақжайық Сейітқожанұлы – ғалым, техника ғылымдарының кандидаты, философия ғылым докторы, профессор. Алматы құрылыс техникумын, Қарағанды политехникалық институтын бітірген. 1978 – 1980 жылдары Құрылыс тресінде жұмысшы, бригадир, прораб, өн ...

Ақжар-Москва

"Ақжар-Москва" - деректі фильмі 1963 жылы түсірілді. Шығыс Қазақстан облысы Тарбағатай ауданы халық театрының негізі 1957 жылы басталған. 1960 жылы ауданда үлкен мәдениет сарайы бой көтерді, ол аудан орталығы Ақжар кентінің өнерпаз жастарының бас ...

Ақида

Ақида - Ислам дініндегі негізгі қағидалар жиынтығы. Бұлар Әбу Ханифаның "әл-Фиқһ әл-Акбар", ән-Насафидің "әл-Ақаид", ас-Санусидің "Умм әл-бараһин" секілді жинақтарында көрініс тапқан. Бұлардың ең бастысы: Аллаһ бір, Пайғамбар хақ деп білу, қасиет ...

Ақиқат айтылым

Ақиқат айтылым - мәні ақиқат болып табылатын айтылым. Құрамды айтылым высказывание; compound proposition) - логикалық операторлармен қосылған бірнеше қарапайым айтылымдардан тұратын айтылым.

Ақиқат алаңы

"Ақиқат алаңы" – апта сайын эфирге шыққан, теледидардың төл құжатынан өзіндік орын алған хабар. Ток-шоу бағытында жүретін хабар көрермен назарына күнделікті өмірде, тұрмысымызда орын алып жүрген көкейтесті ойлармен қатар қоғамдық-саяси өмірдің де ...

Ақиқат ақпарат

Ақиқат ақпарат – жаңалықтардағы бағдарламалардың тұрақты тақырыбына айналған, түсініктемесіз, бейнекадрлармен негізделген жаңалықтар немесе күнделікті жаңалықтар туралы хабарлама.

Ақиқат бәйтерегі

Ақиқат бәйтерегі – 2003 жылы қыркүйек айында Астанада өткен Әлемдік және дәстүрлі діндер жетекшілері съезінің оқиғаларын арқау ете отырып, тіршілік негізі әрі бейбітшілік үмітінің мәңгілік ізгілігі туралы 26 минуттан тұратын, екі бөлімді деректі ...

Ақиқат өлшемі

Ақиқат өлшемі белгілі бір пайымдауды, болжамды, теориялық долбарды және т.б. тексеру құралы. Ақиқат өлшемі қоғамдық тәжірибе болып жатқан әлеуметтік құбылыстарды пайымдауға қолданылады.

Ақкент орамы (Астана)

Бұрынғы атауы В.Жуковский қысқа көшесі. Ақкент орамы Анатолий Кравцов көшесінен басталып, Жұмабек Тәшенов көшесінде аяқталады. Ұзындығы - 255.6 м. Ақкент - Алматы облысы, Панфилов ауданындағы ауыл.

Ақкөз Қосанұлы

Ақкөз Батыр Қосанұлы - 1916 жылғы Меркі қазақтары ұлт-азаттық көтерілісінің жетекшісі. Ұлы жүз Дулаттың Ботбай руынан Қарағай болысы. Бұзау аулынан шығып, Меркі, Құлан өңірінің 7 болыс елін көтеріліске бастады. Орынбасары болып Досмайыл батыр, ха ...

Ақкөл Нәбиұлы Отарбаев

Ақкөл Нәбиұлы Отарбаев – баспагер-журналист, зооинженер. ҚазМУ -дің журналистика факултетін, Алматы зоотехникалық-малдәрігерлік институтын бітірген. 1971 – 97 жылдары "Қайнар" баспасында редактор, аға редактор, жетекші редактор, шығармашылық топ ...

Ақкөл орамы (Астана)

Бұрынғы атауы №11 қысқа көше. Оңтүстік-Шығыс тұрғын алабы. Ақкөл орамы Таскескен көшесінен басталып, Құмкент көшесімен қиылысады. Ұзындығы - 202.4 м. "Ақкөл" деп көл атауына байланысты айтылған. Сондай-ақ республикамыздағы бірнеше елді мекендерді ...

Ақкөл тұрағы

Ақкөл - төменгі палеолит дәуіріндегі адамдар тұрағы. Тараз қаласынан солтүстік-батысқа қарай 170 км жерде орналасқан. Алғаш 1961 ж. археолог Х.А.Алпысбаев тапқан. 200 м 2 келетін аумақтан тас құралдар жиналды. Олардың көпшілігі өте көне пішінде ж ...

Ақл әл-фаъал

Ақл әл-фаъал - Орта ғасырдағы мұсылман елдері философиясына тән ұғым. Ол - таным белсенділігіне саяды. Бұрынғы өткен ойшылдардың бәрі де ақыл қызметін, оның объективті мәнін, әлем дамуындағы маңызын мистик. тағлымдар аясында дәлелдеуге тырысқаны ...

Ақмарал

Ақмарал – таза қазақ сөздерінен құралған есім. Қазақ арудың әдемілігін бейнелегенде ақ маралға теңеп жатады. Бұл теңеу ауыз әдебиетінде, лиро-эпостық жырларда көп кездеседі. Алайда жалқы есім ретінде бертінде ғана қолданыла бастады. Өмір есігін ж ...

Ақмарал Елеусінқызы Қайназаровa

Ақмарал Елеусінқызы Қайназаровa - 1970 жылдың 2 маусымда Алматы қаласында туған. Қазақ. Әкесі - Қайназаров Елеусін, тарих ғылымының кандидаты, ҚР ІІМ Еңбек сіңірген қайраткері, ¥ОС ардагері. Анасы - Ахмeтова Сәжида Шайхықызы, зейнеткер, тарих ғыл ...

Ақмет Жандосов

Ақмет Жандосов. Қазақ политехникалық институтын бітірген. 1981-1983 жылдары - Өзен геофизика кеңсесінің инженері. 1983-1990 жылдары - Өзен БЖБ инженер-геолог, жетекші геолог. 1990-1996 жылдары - "Өзенмұнай" МГӨБ-де аға геолог, жетекші геолог, бөл ...

Ақмешіт көшесі (Алматы)

Көшеге қазақ тарихында өзіндік орны бар Ақмешіт қаласының атауы берілген. Ақмешіт жылдардағы Қызылорда қаласының ескі атауы. Көше Медеу ауданында орналасқан. Қарқаралы көшесінен басталып, Алатау көшесіне дейін созылып жатыр. Көше Тарбағатай, Арыс ...